BBBB
BESOB
UEDAŞ
BETO
Bursa'da Elektrik Ruhsat Projesi Nasıl Alınır?
15 Ocak 2026
İçindekiler
Bursa, Türkiye'nin en önemli sanayi şehirlerinden biridir ve 17 organize sanayi bölgesi (OSB) ile üretimin kalbinde yer alır. Her OSB'nin kendi iç yönetmelikleri, proje onay süreçleri ve teknik gereksinimleri bulunur. Özellikle 1 Ocak 2024'te yürürlüğe giren İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (İEKKSGY) ile birlikte, OSB'lerdeki tüm tesisatların projelendirilmesi ve onaylanması zorunlu hale gelmiştir.
Bu kapsamlı rehberde, Bursa'daki tüm OSB'lerde elektrik proje süreçlerini, İEKKSGY yönetmeliğinin getirdiği yenilikleri, tesisat değişikliklerinde proje zorunluluğunu ve her OSB'nin özel gereksinimlerini detaylı olarak ele alıyoruz.
İEKKSGY ile Bursa'daki OSB ve Sanayi Tesisleri İçin Proje Zorunluluğu Başladı
1 Ocak 2024 itibarıyla yürürlüğe giren İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (İEKKSGY), Bursa'daki tüm organize sanayi bölgeleri (OSB) ve OSB dışı sanayi tipi üretim tesisleri için kritik bir dönüm noktasıdır.
Bu yönetmelik artık yalnızca sistemlerin çalışmasını değil, bu sistemlerin yetkili idarelerce resmi onaylı projeler olmasını ve belgelenmesini de şart koşmaktadır. Bursa'da faaliyet gösteren her fabrika için, aşağıdaki sistemlerin projesiz olması artık yasal ihlal kapsamındadır:
- Elektrik iç tesisatları
- Topraklama sistemleri ve eş potansiyel baralar
- Paratoner / yıldırımdan korunma sistemleri
- Yangın algılama, söndürme ve pompa dairesi sistemleri
- Havalandırma, iklimlendirme ve diğer mekanik tesisatlar
Bu Yönetmelik Ne Anlatıyor?
İEKKSGY, sadece periyodik kontrollerin yapılmasını değil, bu kontrollerde ekipmanların projelerle eşleşmesini zorunlu kılıyor. Örneğin:
- Elektrik panoları projede yoksa geçersiz sayılıyor.
- Paratoner sistemi sahada kurulu olsa bile, projede görünmüyorsa kabul edilmiyor.
- Yangın algılama sistemi, pompa dairesi ve debi hesapları teknik çizimlerde yer almıyorsa, sistem yok sayılıyor.
Bu durum yalnızca teknik eksiklik değil; idari ceza, ruhsat askıya alma, sigorta kapsamı dışına çıkma ve üretim durdurma gibi sonuçlar doğurabilir.
Bursa'daki Tüm Organize Sanayi Bölgeleri (17 OSB)
Yönetmelik gereği aşağıdaki bölgelerde bulunan tüm üretim tesisleri bu kapsama dahildir:
Bursa OSB (BOSB)
Bursa Teknoloji OSB (BUTOSB)
Hasanağa OSB
Demirtaş OSB (DOSAB)
Uludağ OSB
İnegöl OSB
İnegöl Mobilya Ağaç İşleri İhtisas OSB
Kestel OSB
Mustafa Kemalpaşa OSB
Mustafa Kemalpaşa Mermerciler OSB
Nilüfer OSB (NOSAB)
Yenişehir OSB
Bursa İhtisas Deri OSB
TOSAB Tekstil Boyahaneleri İhtisas OSB
Barakfakih OSB
Kayapa OSB
Yenice OSB
Ayrıca OSB sınırları dışında yer alan tüm bağımsız sanayi bölgeleri, organize olmayan sanayi kümelenmeleri ve fabrika ruhsatlı üretim tesisleri de bu yükümlülüğün kapsamındadır.
Tesisattaki Değişikliklerde Proje Hazırlanması Zorunlu
İEKKSGY ve ilgili diğer yönetmelikler gereği, bir sanayi tesisinde aşağıdaki değişiklikler yapıldığında mutlaka güncel proje hazırlanması ve ilgili OSB veya kurum onayından geçirilmesi zorunludur:
1
Yeni Makine Ekleme veya Kapasite Artışı
Yeni bir makine eklendiğinde, bu makinenin elektrik bağlantısı, besleme kablosu kesiti, pano içi şalter seçimi ve koruma düzenekleri projelendirilmelidir. Ayrıca toplam yük arttığı için trafo kapasitesi ve ana pano yeterliliği kontrol edilmelidir.
2
Pano Yenileme veya İlave Pano Eklenmesi
Mevcut bir pano yenilendiğinde veya yeni bir tali pano eklendiğinde, pano içi yerleşim, şema, kablo giriş-çıkışları ve besleme detaylarını gösteren proje hazırlanmalıdır.
3
Kablo Tesisatında Değişiklik
Mevcut kabloların yenilenmesi, kablo güzergahının değiştirilmesi veya yeni kablo çekilmesi durumunda, yeni kablo kesitleri, güzergahlar ve bağlantı noktaları projeye işlenmelidir.
4
Topraklama Sisteminde Değişiklik
Yeni bina veya ekipman eklenmesi durumunda topraklama ağı genişletilmeli ve bu değişiklik topraklama projesine işlenmelidir. Topraklama direnci ölçümleri de güncellenmelidir.
5
Yangın Algılama Sisteminde Değişiklik
Yeni bir bölüm eklendiğinde veya yangın algılma sistemi yenilendiğinde, dedektör yerleşimleri, butonlar, sirenler ve panel bağlantıları projelendirilmelidir.
6
Paratoner Sisteminde Değişiklik
Bina yüksekliği değiştiğinde veya yeni bina eklendiğinde, paratoner sisteminin koruma alanı yeniden hesaplanmalı ve proje güncellenmelidir.
As-Built (Mevcut Durum) Projeleri
Yıllar içinde yapılan değişiklikler projelere işlenmemişse, tesisin mevcut durumunu gösteren "as-built" projeleri hazırlanmalıdır. İEKKSGY denetimlerinde, sahada ne varsa projede de o olmalıdır. Aksi takdirde sistem yok sayılır.
OSB'lerde Proje Onay Süreçleri
Her OSB'nin kendi teknik birimi ve proje onay süreçleri vardır. Genel olarak süreç şu şekilde işler:
1
Yetkili Fen Adamı ile Proje Hazırlığı
UEDAŞ'a kayıtlı yetkili bir fen adamı (elektrik mühendisi veya yetkili teknisyen) tarafından projeler hazırlanır. OSB'ler genellikle kendi bünyelerinde kayıtlı fen adamlarını tercih ederler.
2
OSB Teknik Birim Başvurusu
Hazırlanan projeler, OSB'nin teknik birimine teslim edilir. Her OSB'nin istediği evraklar ve proje formatı farklı olabilir.
3
Proje İncelemesi ve Revizyon
OSB teknik birimi, projeleri kendi iç yönetmelikleri ve ulusal standartlara göre inceler. Varsa revizyon talepleri iletilir.
4
Onay ve Kaşeleme
Projeler uygun bulunduğunda, OSB tarafından onaylanır ve kaşelenir. Bazı OSB'ler ayrıca UEDAŞ onayı da isteyebilir.
5
Uygulama ve Kabul
Onaylı projeye göre uygulama yapılır. Uygulama sonrası OSB teknik birimi tarafından kabul işlemleri gerçekleştirilir.
Bursa Organize Sanayi Bölgesi (BOSB) Özel Süreçleri
BOSB, Türkiye'nin en büyük OSB'lerinden biridir. BOSB'de proje onay süreçleri şu şekildedir:
- Online Başvuru: BOSB'nin online proje takip sistemi üzerinden başvuru yapılır.
- İstenen Evraklar: Elektrik projesi (3 nüsha), topraklama projesi, paratoner projesi, yangın projesi, kapasite raporu, vaziyet planı.
- Onay Süresi: Ortalama 2-3 hafta.
- Özel Gereksinimler: BOSB, enerji verimliliği ve yeşil dönüşüm projelerine öncelik vermektedir. Ayrıca tüm yeni projelerde topraklama ve paratoner projeleri zorunludur.
Demirtaş Organize Sanayi Bölgesi (DOSAB) Özel Süreçleri
DOSAB, tekstil ve kimya ağırlıklı sanayi tesislerinin bulunduğu bir OSB'dir.
- İstenen Evraklar: Elektrik projesi, yangın algılama projesi, topraklama ölçüm raporu, paratoner projesi, trafo projesi (varsa).
- Onay Süresi: Ortalama 1-2 hafta.
- Özel Gereksinimler: DOSAB, yangın güvenliği konusunda çok hassastır. Yangın projeleri mutlaka detaylı hidrolik hesaplar içermelidir. Ayrıca tehlikeli madde depolayan tesisler için ek güvenlik önlemleri projelendirilmelidir.
Nilüfer Organize Sanayi Bölgesi (NOSAB) Özel Süreçleri
NOSAB, otomotiv ve makine sanayinin yoğun olduğu bir OSB'dir.
- İstenen Evraklar: Elektrik projesi, topraklama projesi, paratoner projesi, yangın projesi, kompanzasyon projesi.
- Onay Süresi: Ortalama 2 hafta.
- Özel Gereksinimler: NOSAB, harmonik ölçümleri ve güç kalitesi analizlerini önemsemektedir. Özellikle VFD (sürücü) kullanılan tesislerde filtreli kompanzasyon projesi istenmektedir.
Diğer OSB'lerde Genel Süreçler
Diğer OSB'lerde (BUTOSB, Hasanağa, Uludağ, İnegöl, Kestel, MKP, Yenişehir, Deri OSB, TOSAB, Barakfakih, Kayapa, Yenice) genel olarak benzer süreçler işler. Ancak her OSB'nin kendi iç yönetmelikleri ve ek gereksinimleri olabilir.
| OSB Adı | Onay Süresi | Özel Gereksinim |
|---|---|---|
| BUTOSB | 2 hafta | Teknoloji odaklı projelerde öncelik, altyapı uyum raporu |
| Hasanağa OSB | 1-2 hafta | Çevre ve atık yönetimi projeleri ile entegrasyon |
| Uludağ OSB | 2-3 hafta | Enerji verimliliği raporu, karbon ayak izi hesaplamaları |
| İnegöl OSB | 1-2 hafta | Mobilya sektörüne özel yangın güvenlik önlemleri |
| Kestel OSB | 1 hafta | Topraklama ölçüm raporu zorunluluğu |
| MKP OSB | 2 hafta | Mermer işleme tesisleri için toz patlaması risk analizi |
Sıkça Sorulan Sorular (15 Soru)
1. İEKKSGY yönetmeliği hangi tarihte yürürlüğe girdi?
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (İEKKSGY) 1 Ocak 2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten itibaren tüm sanayi tesislerinde elektrik, topraklama, paratoner, yangın ve mekanik tesisat projelerinin onaylı olması zorunludur.
2. OSB dışındaki sanayi tesisleri de bu yönetmelik kapsamında mı?
Evet. OSB sınırları dışında yer alan tüm bağımsız sanayi bölgeleri, organize olmayan sanayi kümelenmeleri ve fabrika ruhsatlı üretim tesisleri de bu yükümlülüğün kapsamındadır. Bu tesisler için proje onay süreci genellikle UEDAŞ ve bağlı bulunulan belediye üzerinden yürütülür.
3. Mevcut tesisimizde hiç proje yok, ne yapmalıyız?
Mevcut tesisinizde hiç proje yoksa veya projeler güncel değilse, "as-built" (mevcut durum) projeleri hazırlatmanız gerekir. Yetkili bir fen adamı tesisinizi yerinde inceler, tüm tesisatı ölçer ve mevcut durumu projelendirir. Bu projeler daha sonra ilgili OSB veya kurum onayına sunulur.
4. Hangi sistemler için proje zorunludur?
İEKKSGY kapsamında şu sistemler için proje zorunludur: Elektrik iç tesisatları, topraklama sistemleri ve eş potansiyel baralar, paratoner / yıldırımdan korunma sistemleri, yangın algılama ve söndürme sistemleri, pompa daireleri, havalandırma, iklimlendirme ve diğer mekanik tesisatlar.
5. Projesiz tesis tespit edilirse ne olur?
Projesiz tesis tespit edilmesi durumunda: İdari para cezası uygulanır, ruhsat askıya alınabilir, üretim durdurulabilir, sigorta kapsamı dışına çıkılır (yangın veya kaza durumunda sigorta ödeme yapmaz), iş güvenliği açısından işveren ve teknik sorumlular hakkında adli işlem başlatılabilir.
6. BOSB'de proje onay süreci ne kadar sürer?
BOSB'de proje onay süreci ortalama 2-3 hafta sürmektedir. Online başvuru sistemi üzerinden yapılan başvurular, BOSB teknik birimi tarafından incelenir, varsa revizyon talepleri iletilir ve onay süreci tamamlanır. Yoğun dönemlerde bu süre 4 haftaya kadar uzayabilir.
7. DOSAB'da yangın projeleri için özel bir gereksinim var mı?
Evet, DOSAB yangın güvenliği konusunda çok hassastır. Yangın projeleri mutlaka detaylı hidrolik hesaplar içermeli, yangın pompa debileri ve basınç değerleri hesaplanmalı, sprinkler sistemleri projelendirilmeli ve tüm hesaplar raporlanmalıdır. Ayrıca tehlikeli madde depolayan tesisler için ek yangın güvenlik önlemleri projelendirilmelidir.
8. NOSAB'da kompanzasyon projesi neden önemlidir?
NOSAB'da otomotiv ve makine sanayi ağırlıklı tesisler bulunur. Bu tesislerde yoğun olarak VFD (sürücü) kullanıldığı için harmonik sorunları yaşanmaktadır. NOSAB, bu nedenle filtreli kompanzasyon projelerini zorunlu kılmakta ve harmonik ölçüm raporları istemektedir. Aksi takdirde şebekede harmonik kirliliği oluşmakta ve diğer tesisleri de etkilemektedir.
9. Bir makine eklediğimizde mutlaka proje yaptırmalı mıyız?
Evet. Yeni bir makine eklendiğinde, bu makinenin elektrik bağlantısı, besleme kablosu, şalter seçimi ve koruma düzenekleri projelendirilmelidir. Ayrıca toplam yük arttığı için trafo kapasitesi ve ana pano yeterliliği kontrol edilmelidir. Küçük bir makine bile olsa, tesisat değişikliği proje gerektirir.
10. İnegöl OSB'de mobilya tesisleri için özel yangın önlemleri nelerdir?
İnegöl OSB, mobilya ağırlıklı tesislerden oluştuğu için yangın riski yüksektir. Bu nedenle: Ahşap tozu patlaması riskine karşı anti-statik topraklama, erken algılama sistemleri (aspirasyonlu dedektörler), otomatik söndürme sistemleri (sprinkler), toz toplama sistemlerinde yangın önleme ekipmanları, bölgesel yangın koruma önlemleri projelendirilmelidir.
11. Topraklama projesi neden önemlidir ve neleri içermelidir?
Topraklama projesi, can ve mal güvenliği için kritiktir. Bir topraklama projesi şunları içermelidir: Topraklama ağı yerleşim planı, topraklama iletken kesitleri ve tipleri, eş potansiyel baraların yerleri, topraklama ölçüm noktaları, topraklama direnç hesaplamaları, TS 50473 standardına uygunluk beyanı. Ayrıca uygulama sonrası topraklama direnç ölçüm raporu da hazırlanmalıdır.
12. Paratoner projesi ne zaman zorunludur?
Paratoner projesi şu durumlarda zorunludur: Bina yüksekliği 15 metreden fazla ise, açık alanda bulunan tehlikeli maddeler varsa, tarihi binalar, insan yoğunluğu yüksek yapılar, endüstriyel tesisler, patlayıcı madde depolanan alanlar. TS EN 62305 standardına göre risk analizi yapılmalı ve gerekiyorsa paratoner sistemi projelendirilmelidir.
13. BUTOSB'da teknoloji odaklı projelerde ne gibi avantajlar var?
BUTOSB (Bursa Teknoloji OSB), teknoloji odaklı projelere öncelik vermekte ve hızlı onay süreci sunmaktadır. Ayrıca Ar-Ge merkezleri ve teknoloji geliştirme bölgeleri için özel teşvikler, enerji verimliliği projelerinde indirimli onay ücretleri, yeşil bina sertifikasyonu (LEED, BREEAM) hedefleyen projelere teknik destek sağlanmaktadır.
14. OSB'lerde proje onay ücretleri ne kadar?
OSB'lerde proje onay ücretleri her OSB'nin kendi belirlediği tarifelere göre değişir. Genellikle proje bedelinin %1-3'ü arasında değişen onay ücretleri alınır. Ortalama olarak: Küçük projeler (1000 m² altı): 2.000-5.000 TL, Orta ölçekli projeler (1000-5000 m²): 5.000-15.000 TL, Büyük projeler (5000 m² üstü): 15.000-50.000 TL arasında değişmektedir. Kesin bilgi için ilgili OSB'nin teknik birimiyle görüşülmelidir.
15. Mir Elektrik Proje hangi OSB'lerde hizmet vermektedir?
2007'den beri Bursa merkezli hizmet veren Mir Elektrik Proje Ofisi olarak, Bursa'daki TÜM OSB'lerde (BOSB, DOSAB, NOSAB, BUTOSB, Hasanağa, Uludağ, İnegöl, Kestel, MKP, Yenişehir, Deri OSB, TOSAB, Barakfakih, Kayapa, Yenice) elektrik proje hizmeti vermekteyiz. Ayrıca OSB dışı sanayi tesisleri, Balıkesir, Çanakkale ve Yalova'da da hizmetlerimiz devam etmektedir. Detaylı bilgi ve teklif için iletişime geçin.
Sonuç
Bursa'daki OSB'lerde elektrik proje süreçleri, özellikle İEKKSGY yönetmeliği sonrası daha da önem kazanmıştır. Her OSB'nin kendine özgü gereksinimleri, onay süreçleri ve teknik şartnameleri bulunmaktadır. Tesisatınızda yapacağınız her değişiklik, yeni bir proje hazırlanmasını ve ilgili OSB'den onay alınmasını gerektirir.
2007'den beri Bursa'da elektrik proje hizmeti veren Mir Elektrik Proje Ofisi olarak, tüm OSB'lerde proje hazırlama, onay süreçleri yönetimi, as-built proje çıkarımı ve danışmanlık hizmetlerinde yanınızdayız. Uzman ekibimiz, tesisinizin ihtiyacına en uygun çözümü sunar.
